Międzynarodowy zespół astronomów opisał niezwykle jasny obiekt z wczesnego Wszechświata, który może reprezentować nieznany dotąd typ „gwiazdy z czarną dziurą”. Obserwacje wykonane za pomocą Kosmicznego Teleskopu Jamesa Webba przedstawiono na łamach „Nature”.
Obiekt nazwany MoM-BH-1* istniał zaledwie kilkaset milionów lat po Wielkim Wybuchu i na obrazach JWST wygląda jak niewielka czerwona kropka. Według badaczy może składać się z czarnej dziury o masie około 100 tys. mas Słońca otoczonej ogromną, bardzo gęstą warstwą gazu, rozciągającą się na obszar porównywalny z Układem Słonecznym.
Największą zagadką była niezwykła jasność obiektu. Emituje on znacznie więcej energii, niż mogłaby wytworzyć zwykła gwiazda dzięki reakcjom termojądrowym. Analiza widma wskazuje przy tym przede wszystkim na obecność wodoru i helu, bez wyraźnych oznak pyłu, który zwykle tłumaczy czerwone zabarwienie odległych obiektów.
Symulacje wykazały, że obserwacje można wyjaśnić, jeśli w centrum niezwykle gęstej otoczki wodorowej znajduje się aktywnie pochłaniająca materię czarna dziura. To ona miałaby dostarczać energii ogrzewającej gaz i sprawiającej, że cały układ przypomina gigantyczną gwiazdę.
Jeżeli interpretacja się potwierdzi, odkrycie może pomóc wyjaśnić naturę licznych „małych czerwonych kropek” obserwowanych przez teleskop Jamesa Webba w odległym Wszechświecie. Naukowcy przypuszczają, że część z nich również może być podobnymi układami, w których młode czarne dziury są otoczone gęstymi warstwami gazu.
Źródła:
https://www.nature.com/articles/s41586-026-10846-4
PAP
